Het gemeentebestuur van Harderwijk heeft een paar maanden geleden besloten een enquête uit te zetten onder de bevolking. De komende jaren moet flink bezuinigd worden en het is, zoals dat zo vaak gaat, lastig keuzes te maken. Vraag het mij ook niet, want mijn antwoord zal steevast zijn: bezuinigen op de Bibliotheek kan niet. Zo denken mijn collega’s er waarschijnlijk ook over, maar dan voor hun eigen instelling.
Een enquête is, net als een referendum,  een mooi  instrument om de mening van de inwoners te peilen. Maar heeft het dan ook gevolgen voor de besluitvorming? Enerzijds zou je zeggen van wel, omdat je niet voor niets de mening van de inwoners hebt gepeild; maar anderzijds is er veel voor te zeggen het gemeentebestuur te vragen om tot een zorgvuldige afweging te komen.
De enquête, zoals deze voorlag, stelde de vraag of door de gemeente “weinig, middel, veel of niet” bezuinigd moest worden op een aantal taken. Meer mogelijkheden waren er niet, laat staan dat er sprake was van een toelichting. De Bibliotheek, en daar hoef ik niet om heen te draaien, ontvangt veel subsidie. Daarvoor is het mogelijk om tegen een betaalbare prijs de inwoners van, in dit geval Harderwijk, in de gelegenheid te stellen onbeperkt boeken, cd’s enzovoort te lenen. Minder subsidie leidt tot een hogere abonnementsprijs.
Wat ook kan is om, zoals dat op Schouwen-Duiveland  is voorgesteld, te gaan werken met satellietkernen: in het ene dorp staat de school , het andere de bibliotheek en in het derde het buurthuis. Nu is de Veluwe Schouwen-Duiveland niet, maar u moet het zich zo voorstellen dat in Harderwijk alleen nog de buurthuizen staan, in Ermelo de scholen, in Putten de bibliotheek en in Nunspeet  de zorgcentra. Dat wordt flink fietsen, maar de voorzieningen worden, zij het in een veel kleiner aantal, optimaal in stand gehouden. Is het een keuze? Volgens mij is de keuze net zo groot als wanneer je de inwoners voorlegt waarop bezuinigd moet worden, zonder verder de gevolgen van zo’n bezuiniging te benoemen. Ik zeg niet dat ik er voor ben,  maar bezuinigen op het zwembad is ook een mogelijkheid: instructie blijft mogelijk tegen een gereduceerde prijs; recreatief zwemmen krijgt het niveau van een kaartje voor het theater, de film of de bowlingbaan.

Jan Hoogenberg,
directeur-bestuurder bibliotheek Noordwest Veluwe